Postanowiłem napisać ten poradnik, gdyż w sieci znajduje się obecnie tona nieprawdziwych informacji. Istnieje jedna profesjonalna strona internetowa na ten temat batteryuniversity.com – zawiera ona jednak tak dużo informacji, że dla przeciętnego użytkownika jest bardzo niewygodna.

Ten poradnik będzie swoistym streszczeniem ww. strony zawierającym jedynie informacje przydatne dla użytkowników laptopów.

Informacje wstępne
- w laptopie posiadasz baterię litowo-jonową lub litowo-polimerowo-jonową. Różnice między nimi są nieistotne dla użytkownika.
- ten poradnik zawiera zasadniczo wszystkie informacje na temat baterii do laptopów – jeśli masz jakąś teorię, której ten tekst nie potwierdzi/obali – najprawdopodobniej jest to tylko czyjaś mądrość życiowa nie do końca zgodna z prawdą.
- bateria baterii nierówna – jedna prawidłowo użytkowana może paść po roku – druga użytkowana nieco brutalnie może dobrze działać po trzech latach
- baterie są dla ludzi i nie bez powodu nie dołącza się do nich instrukcji obsługi. Naprawdę najprostszy sposób aby negatywnie wpłynąć na baterię to za bardzo kombinować…

1) Kupiłem laptopa
Kupiłeś laptopa i sprzedawca powiedział, że baterię należy formatować. 3 pełne cykle ładowania i rozładowania, a ładować to najlepiej 12 godzin. No cóż, porada dobra, tylko że od wielu lat nieaktualna. Formatowanie, formowanie – wszystko nieaktualne. Obecne baterie nie wymagają żadnych tego typu akrobacji.

2) Efekt pamięci, formatowanie, formatowanie, kalibracja
Baterie w laptopach (li-ion, li-polim) nie posiadają efektu pamięci. No, posiadają pomijalnie mały efekt pamięci… Dodatkowo jest jeszcze układ elektroniczny… Zaczynają się schody. Zwykłe ogniwo montowane w laptopach nie ma, lub ma nieistotnie mały efekt pamięci. Niestety w baterii znajduje się także układ elektroniczny, który odpowiada za wskaźnik naładowania baterii. Na podstawie cykli ładowania/rozładowania uczy się on ile jeszcze energii zostało w ogniwie. Aby wskazania były prawidłowe wymagane jest raz na około 3 miesiące przeprowadzenie cyklu ładowania do pełna a po nim pełnego rozładowania. Nie należy jednak sobie brać tego zbytnio do serca – praktycznie każdy użytkownik co najmniej raz na 3 miesiące naładuje do pełna potem rozładuje całkiem baterię. Dodatkowo – rozkalibrowany układ to tylko błędne wskazania poziomu naładowania baterii, a nie uszkodzenie ogniwa. Jeśli czujesz, że z wskazaniami coś jest nie tak – skalibruj. Istnieją także programy mówiące o stanie baterii w laptopie – dla HP jest to HP Battery Check – powie, czy wszystko jest ok, czy trzeba kalibrować itp. Również do serca nie należy sobie zbytnio brać słów “pełne rozładowanie” przy kalibrowaniu. Niektórzy katują baterię do zera rozładowując ją na ekranie Biosu… Jest to zupełnie niepotrzebne i może być szkodliwe. Windows sam wejdzie w stan hibernacji gdy zostanie już nędzna resztka prądu I takie rozładowanie w zupełności wystarcza. Chcesz “lepiej” albo “dokładniej” skalibrować baterię przez rozładowanie jej na ekranie Biosu? Naprawdę stracisz tylko czas…

3) Przedłużanie żywotności baterii
Pojemność współczesnych baterii w laptopach jest funkcją trzech czynników: czasu, temperatury, poziomu naładowania oraz częściowo głębokości cykli.

A) Czas
Baterie starzeją się w czasie. Spowolnić czasu nie można – jedyna rada, jaką można dać:
– nie kupuj nowej baterii na zapas.

B) Temperatura i poziom naładowania
Baterie czują się zdecydowanie lepiej w niższych temperaturach – dłużej zachowują swoją pojemność. Najlepiej przedstawić to za pomocą tabeli

W związku z tym można dać kilka prostych rad:
- unikaj podwyższonych temperatur – np. samochód w słońcu, laptop na parapecie.
- jeżeli laptopa używasz tylko na zasilaniu możesz rozważyć wyciągnięcie baterii i składowanie jej w lodówce (nie w zamrażalniku!!! Temperatury poniżej zera niszczą baterię!). Pamiętaj jednak, że w gniazdu czasami też brakuje prądu – czy naprawdę warto oszczędzać baterię i narażać się na potencjalną utratę danych?
- możesz wydłużyć nieco żywotność baterii rozładowując ja przed dłuższym (np. na weekend, gdy nie używasz laptopa) składowaniem do 40% bez zabawy z lodówką. Im dłuższy czasskładowania tym skuteczniejsza jest to działanie. Ciężko powiedzieć, czy opłaca się takwyładowywać na noc – wydłuża się wtedy cykl, co jest gorsze od krótkich cykli (o czym wdalszej części). Zysk jest mały (kilka % straty pojemności rocznie mniej), a codziennie ranotracisz czas na ładowanie.

C) Cykle
Obecne na rynku baterie lepiej doładowywać jak często się da. Głębokie cykle ładowania – rozładowania są dla baterii gorsze – czyli jest zupełnie odwrotnie niż w przypadku starego typu baterii niklowo-kadmowych! Poniżej przedstawiam wykres pojemności (czerwone) i rezystancji wewnętrznej (niebieskie) w funkcji liczby cykli.

Wyraźnie widać, że nie ma się co przejmować liczbą cykli. Często spotyka się także informacje o liczniku cykli w baterii, który „wyłącza” baterię po osiągnięciu danej liczby cykli – dlatego niektórzy radzą „oszczędzać” te cykle. Czasami (np. w MacBookach) można sprawdzić liczbę cykli, które przeszła bateria. Teoria o „oszczędzaniu” cykli tutaj upada, gdyż liczniki tam montowane za pełen cykl uznają 100% sumarycznego rozładowania, czyli 10×10%, 5x 20% i 2×50% to jeden cykl. Podobną informację podaje pomoc HP. W Internecie nie byłem wstanie znaleźć żadnej rzetelnej informacji na temat istnienia limitu cykli. Jak ktoś takową posiada proszę o kontakt – adres@jest-ukryty.pl. Brak informacji na ten temat podczas googlania w języku angielskim oznacza, że prawdopodobnie ten limit to taki nasz polski urban legend…

D) Zbyt długie ładowanie, zbyt mocne wyładowywanie
Baterie li-ion i li-polimer nie lubią, gdy zbyt długo się je ładuje. Nie należy się tym jednak zupełnie przejmować, gdyż układ elektroniczny baterii/ładowarki automatycznie przestanie ją ładować kiedy osiągnie ona 100% naładowania. Baterie także nie lubią być zbyt mocno wyładowywane. Tutaj też na straży stoi układ elektroniczny – odetnie połączenie laptopa z baterią, gdy jej poziom naładowania spadnie poniżej pewnego poziomu. Teoretycznie można wprowadzić baterię w zbyt niski stan – wymęczyć ją do zera na ekranie Biosu i zostawić na półce (baterie same z siebie, gdy nie są nigdzie podłączone też sie wyładowują). Jak widać trzeba się postarać by baterię w ten sposób uszkodzić.Za zgodą autora: Llothargl

4) Podsumowanie
Mam nadzieję, że przyczynię się tym tekstem choć trochę do rozpowszechnienia konkretnych informacji o bateriach. Wszystkie informacje, jakie tutaj zawarłem pochodzą z batteryuniversity.com (chyba, że zaznaczyłem, że jest inaczej). Nie ma tutaj własnych subiektywnych doświadczeń. Jeżeli masz informacje, które mogą ulepszyć ten poradnik napisz do autora – adres@jest-ukryty.pl.
Pozdrawiam i życzę udanego eksploatowania baterii. :D

Autor: Llothargl, tekst umieszczony za jego zgodą.